Soba ve Şömine Camı Neden İs Tutar? İsli Cam Nasıl Temizlenir?

Kısa cevap: soba camı çoğunlukla eksik yanma yüzünden is tutar. Ateşe yeterli hava gitmez, odunun nemi %20'nin üstündedir ya da ateş kısık hava ile için için yanar. Önlemek için kuru odun yakın, havayı kısmadan önce ateşin oturmasını bekleyin. Temizlik cam tamamen soğuyunca, ıslak gazete ile soğuk külle ya da soba camına uygun aşındırmayan bir temizleyiciyle yapılır.

Camlı döküm sobalar ve güncel fiyatlar: Döküm soba modelleri →

Bu yazı odun ve kömür yakan camlı döküm sobalar ve şömineler içindir; hava kapaklarının adı ve yeri modele göre değişir.

Soba camı neden is tutar?

İs, yanmamış yakıt parçacıklarıdır. İngiltere'de katı yakıtlı cihazları belgelendiren kuruluş HETAS, eksik yanmanın ateşe yeterli oksijen gitmediğinde olduğunu yazar ve bunu kirli camın sebepleri arasında sayar. Aynı kaynak, nemi %20'nin üzerindeki odunun yalnız camı kirletmekle kalmadığını, verimi de düşürdüğünü belirtir.

Örnek bir üretici kılavuzu (ESSE Ironheart, odunlu ocaklı soba) bir sebebi daha gösterir: yanma odasına bir anda çok odun yüklenirse içerideki sıcaklık düşer, odundan çıkan gazlar yanamayacak kadar soğur ve çıkan duman camla birlikte iç yüzeyleri isle kaplar. Çare: eklemeden önce havayı açıp sıcaklığı yükseltmek, odunun nemi çıkana kadar havayı açık tutmak.

Airwash (hava perdesi) nedir, neden her zaman yetmez?

Birçok modern sobada camın iç yüzeyinden aşağı doğru temiz hava akıtan bir hava perdesi bulunur. Örnek bir üretici kılavuzu (Elmira Fireview), ikincil havanın camın üzerinden bir "yıkama" yaptığını ve camda duman birikimini azalttığını yazar. Ignova da Impera ürün sayfasında hava perdesinin cam yüzeyinde is ve kurum oluşumunu azaltmaya yardımcı olduğunu söyler. Ama hava perdesi ancak o hava kapağı açıkken çalışır. Üst hava tamamen kısılırsa ya da yakıt ıslaksa perde camı temiz tutmaya yetmez.

Odunda ve kömürde hangi hava açık kalmalı?

Örnek bir üretici kılavuzu (ESSE Ironheart) odun yakarken ateşin ikincil (üst) havayla yönetilmesini, birincil (alt) havanın kapalı tutulmasını ister. Kömür gibi alttan hava isteyen yakıtlarda ise birincil hava kullanılır ve camın islenmemesi için ikincil havanın mümkün olduğunca açık bırakılması önerilir. Kömürün nasıl yakılacağı için kömür sobası nasıl yakılır, odunla yakma için döküm şömine soba odunla nasıl yakılır yazılarına bakın.

Soba camı is olmaması için ne yapmalı?

• Kuru odun yakın. EPA Burn Wise'a göre odun en iyi %20'nin altındaki nemde yanar; yakmadan önce nem ölçerle ölçün ve odunu en az 6 ay kurutun. Nemli odunu tanımak için odun nasıl kurutulur.
• Sıcak başlayın. Havayı ateş oturmadan kısmayın; soğuk ve dumanlı başlangıç camı ilk dakikalarda kirletir.
• Odunu camdan uzak koyun. Örnek bir kılavuz (Fireview), yakıtın ya da ateşin cama dayanmasına izin verilmemesini, bunun çoğu zaman camı çatlattığını yazar.

İsli soba camı nasıl temizlenir?

Önce cam tamamen soğusun. HETAS, camın kırılma riskine karşı temizlemeden önce elle dokunulduğunda soğuk olmasını ister; seramik cam üreticisi SCHOTT da camların yalnız soğuduktan sonra temizlenmesini söyler. Örnek bir kılavuz (Fireview) camın sıcakken temizlenmemesini ve sıcak cama sıvı sıçratılmamasını yazar. Sonra şu yollardan birini seçin:

• Islak gazete ve kül: HETAS'ın tarifi, gazeteyi suya ve soğumuş soba külüne batırıp camı cam açılana kadar hafifçe ovmaktır. ESSE kılavuzu da ıslatılmış bir gazete topunun külden geçirilerek kullanılabileceğini yazar.
• Soba camı temizleyicisi: Fireview kılavuzu düşük alkalili, soba camı için satılan temizleyiciler önerir. HETAS seramik ocak temizleyicisinin çizmeyen bir süngerle kullanılabileceğini de anar.
• Kuru silici: SCHOTT, kaplamasız camlarda kuru silicinin su ya da temizlik maddesi istemediğini, her gün yakılan şöminede camın haftada en az 2 kez silinmesini önerir. Kaplamalı cam yüzeyinde kullanılmamasını da ekler.

Yapılmaması gerekenler: HETAS keskin ya da aşındırıcı malzeme kullanılmamasını ister; ESSE, aşındırıcı veya sert kimyasal ürünlerin camı zayıflatabileceğini ya da lekeleyebileceğini belirtir.

Cam çatlarsa ya da kırılırsa ne olur?

Örnek bir üretici kılavuzu (Fireview) kırık ya da çatlak camla soba çalıştırılmamasını ve yalnız üreticinin ya da dağıtıcının verdiği camın takılmasını ister; aynı kılavuz cam kırılmasının garanti kapsamında olmadığını yazar. Seramik cam çok yüksek sıcaklığa dayanır; Ignova, Impera'nın camları için 800 °C verir. Yine de cam pek çok üreticide garanti dışıdır; kendi belgenize bakın.

Pelet sobası camı neden kararır?

Pelet sobasında hızlı kararma genellikle tıkalı yanma potası, kirli duman kanalı ya da nemli pelet işaretidir. Ayrıntılı bakım için pelet sobası bakımı yazısına bakın.

Nelere bağlı?

• Odunun nemi ve türü
• Hava kapaklarının ayarı ve hava perdesinin olup olmaması
• Bir seferde yüklenen yakıt miktarı
• Baca çekişi ve borunun temizliği
• Kapı ve cam contalarının durumu

Kurum çekişi zayıflatır: baca temizliği ve soba bakımı. Boru birleşimlerinden siyah sıvı akıyorsa sebebi büyük olasılıkla aynıdır: soba borusu neden damlar. Sezonluk odun miktarını yakıt ihtiyacı hesaplama aracıyla bulabilirsiniz.

Güvenlik: hiçbir yakıt dumansız değildir. İsli cam, eksik yanmanın ve dolayısıyla karbonmonoksit oluşumunun işareti olabilir. Karbonmonoksit renksiz ve kokusuzdur; baş ağrısı, baş dönmesi ya da halsizlik hissederseniz ortamı hemen terk edin ve 112'yi arayın. Sobanın olduğu evde dedektör kullanın: karbonmonoksit dedektörü ve soba gazı belirtileri.

Sık sorulan sorular

Soba camı sıcakken silinir mi?

Hayır. HETAS ve SCHOTT camın soğuduktan sonra temizlenmesini ister; örnek bir kılavuz (Fireview) sıcak cama sıvı sıçratmanın camı kırabileceğini yazar.

Soba camı is önleyici sprey işe yarar mı?

Bunu doğrulayan bağımsız bir kaynak bulamadık. Kalıcı çözüm kuru odun ve doğru hava ayarıdır; temizleyici olarak soba ya da cam üreticisinin onayladığı ürünü kullanın.

Cam beyazladı, temizlenmiyor; neden?

Aşındırıcı ya da sert kimyasal kullanımı camı lekeleyebilir veya zayıflatabilir (ESSE). Bu durumda camın değişmesi gerekebilir; yalnız üreticinin camını taktırın.

Çatlak camla soba yakılır mı?

Hayır. Örnek bir kılavuz (Fireview) çatlak camla çalıştırmayı yasaklar; yalnız üreticinin camını taktırın.

Kaynaklar: HETAS, soba camını temiz tutma; EPA Burn Wise, iyi odun yakma uygulamaları; SCHOTT ROBAX Dry Wiper; ESSE Ironheart kullanım kılavuzu; Elmira Fireview kullanım kılavuzu; Ignova Impera ürün sayfası; Sağlık Bakanlığı, CO zehirlenmesi.